Kỹ thuật trồng và chăm sóc Mãng cầu (na) đạt năng suất cao

Mãng cầu (na) là loại cây có tính thích ứng cao, dễ trồng và được người dân ưa trồng. Mãng cầu (na)có vị ngọt, vị chua, thơm mùi hoa hồng. Bài viết này sẽ hướng dẫn bạn cách Kỹ thuật trồng và chăm sóc Mãng cầu (na) đạt năng suất và thu hoạch đúng cách.

Giá trị dinh dưỡng của quả mãng cầu

Quả mãng cầu ta là nguồn cung cấp dồi dào các khoáng chất và vitamin cần thiết cho các chức năng của cơ thể.

Vitamin C. Một quả na với kích cỡ trung bình nặng khoảng 150g có chứa 56,3mg vitamin C. Lượng vitamin C này tương đương với 75% lượng vitamin C cần thiết mỗi ngày cho một người phụ nữ và 62% lượng vitamin C cần thiết mỗi ngày cho một người đàn ông.

Chất xơ. Loại quả này rất giàu chất xơ và carbonhydrate. Một quả na nặng khoảng 150g sẽ cung cấp khoảng 6,8g chất xơ, tương đương với 18% lượng chất xơ cần thiết cho một người lớn mỗi ngày. Ngoài ra, trung bình mỗi trái còn chứa tới 36,6g carbonhydrate, khiến loại trái cây này trở thành nguồn cung cấp năng lượng dồi dào.

Chất chống oxy hóa. Một nghiên cứu cho thấy rằng những loại quả thuộc họ Na có chứa nhiều hợp chất chống oxy hóa, có ích cho quá trình điều trị y khoa và hỗ trợ dinh dưỡng.

Ngoài ra, quả na còn chứa nhiều chất dinh dưỡng thiết yếu khác như protein, kẽm, kali, photphat, magie, sắt, vitamin B1, B2, B3, B5, B6,…

Quả mãng cầu ta là nguồn cung cấp dồi dào các khoáng chất và vitamin cần thiết cho các chức năng của cơ thể
Quả mãng cầu ta là nguồn cung cấp dồi dào các khoáng chất và vitamin cần thiết cho các chức năng của cơ thể

Công dụng của quả mãng cầu (quả na)

Mãng cầu ta hay còn gọi là quả na, là loại quả được nhiều người ưa chuộng không chỉ vì hương vị thơm ngon mà còn bởi đây là vị thuốc quý chữa được nhiều bệnh.

Tốt cho phụ nữ mang thai

Quả na có chứa hàm lượng lớn axit folic – siêu vitamin thiết yếu đối với phụ nữ mang thai. Thậm chí những người phụ nữ đang dự định mang thai cũng nên bổ sung axit folic trong bữa ăn hằng ngày để phòng ngừa những khuyết tật của dây thần kinh cho em bé sau này. Ngoài ra, loại siêu vitamin trong loại quả này cũng rất tốt cho những bà mẹ cho con bú trong việc giúp sản sinh ra nhiều sữa.

Thúc đẩy sức khỏe tim mạch

Hàm lượng vitamin B6 dồi dào trong mãng cầu giúp ngăn ngừa sự tích tụ của homocysteine (một loại amino axit có nhiều trong thịt) trong máu. Nhiều nghiên cứu cho thấy nếu trong máu có chứa lượng lớn các amino axit thì nguy cơ xảy ra đột quỵ và các bệnh mạch vành là rất cao. Ngoài ra, lượng magie có trong loại quả này cũng có thể giúp giải phóng các cơ của tim, vì vậy làm giảm nguy các cơn đau tim và đột quỵ.

Tái tạo và nuôi dưỡng làn da

Quả na là nguồn cung cấp dồi dào các loại vitamin như vitamin A, B, C và  nhiều chất chống oxy hóa giúp cho làn da của bạn trông khỏe đẹp. Loại quả này khá hiệu quả trong việc làm chậm quá trình lão hóa, ngừa nám da và làm trẻ hóa các tế bào da nếu bạn thường xuyên tiêu thụ chúng. Ngoài ra, mãng cầu còn kích thích sự sản sinh ra collagen giúp tăng độ đàn hồi của da.

Ngừa bệnh hen suyễn

Quả na có thể giúp giảm nguy cơ hen suyễn nhờ vào nguồn vitamin C và chất chống oxy hóa dồi dào. Những người mắc bệnh hen suyễn nên bổ sung loại quả này trong chế độ ăn.

Ngăn ngừa ung thư

Một công dụng khác của quả na chính là ngăn ngừa ung thư. Chất alkaloid và acetogenin có trong chúng rất có hiệu quả trong việc ngăn chặn sự phát triển của các tế bào khối u. Ngoài ra, nhiều nghiên cứu đã chứng minh rằng tannin và astringent trong vỏ của loại quả này có tác dụng chữa trị và kiềm hãm các tế bào khối u và ung thư.

Ổn định đường huyết

Quả na chứa nhiều chất xơ thực phẩm hiệu quả trong việc ngăn chặn sự tấn công của bệnh tiểu đường loại 2. Ngoài ra, loại quả này còn giúp giảm lượng đường hấp thụ vào cơ thể.

Điều trị viêm nhiễm

Có thể bạn không ngờ tới, nhưng quả na có thể hỗ trợ điều trị các tình trạng viêm nhiễm ở da như bệnh vảy nến, chàm bội nhiễm, áp-xe,… nhờ vào thành phần viatmin C dồi dào chứa trong mỗi quả.

Hỗ trợ tiêu hóa

Quả na có thể hỗ trợ dạ dày tiêu hóa tốt hơn nhờ vào thành phần chất xơ có trong chúng. Ngoài ra, chúng còn giúp loại bỏ những độc tố thừa thải từ ruột, làm giảm nguy cơ mắc chứng táo bón, viêm dạ dày, ợ nóng, đau dạ dày,…

Đặc tính của cây Mãng cầu (na)

Mãng cầu (na) ưa đất thoáng, không nên trồng ở đất thấp úng. Tuy chịu được đất cát xấu nhưng chỉ phát huy được ưu điểm nếu đất nhiều màu và không bón phân thì chóng già cỗi, nhiều hạt, ít thịt (cơm). Phải chăm sóc cây từ khi trồng để cây khoẻ, nhiều nhựa (sức sống tốt) thì mới cho trái ngon.

Mãng cầu (na)chống úng kém nhưng chống hạn tốt. Ở đất cát ven biển hay ở đất cao hạn gặp mùa khô, rụng hết lá, khi mùa mưa trở lại vào tháng 4 – 5 lại ra lá, ra hoa.

Mãng cầu (na) tương đối chịu rét. Mùa đông ngừng sinh trưởng, rụng hết lá mùa xuân ấm áp lại ra đợt lá mới, nhờ đó Na Thái không những trồng được ở miền Bắc mà còn ở Nam Trung Quốc, Đài Loan, Bắc Ấn Độ…

Đất trồng: Cây na không kén chọn đất, kể cả đất nghèo dinh dưỡng, đất sỏi, đất cát, chua hoặc trung tính. Để quả to ngon, năng suất cao thì nên trồng ở loại đất tốt, giàu dinh dưỡng và thoát nước tốt, đất thích hợp là đất rừng mới khai phá, đất phù sa. pH= 5,5-6,5 . Nếu trồng đất xấu, không bón phân thì cây nhanh già cỗi, ít quả, hạt nhiều, quả nhỏ. Vì vậy cần chú ý chăm sóc từ khi cây trồng để cây khỏe, phát triển tốt thì mới cho quả ngon.

Các giống Mãng cầu (na) có trên thị trường

Cây na bở đài loan

Na bở Đài Loan – một loại na mới du nhập vào Việt Nam không lâu nhưng cũng để lại khá nhiều ấn tượng cho người tiêu dùng bởi na có vị ngọt cao, có mùi thơm của hoa hồng. Nhiều người muốn trồng cây na bở Đài Loan này nhưng không biết cách trồng như thế nào. Bài viết này sẽ chia sẻ với các bạn cách trồng và chăm sóc cây na bở chuẩn, hiệu quả và năng suất cao.

Các giống Mãng cầu (na) Cây na nở Đài Loan
Các giống Mãng cầu (na) Cây na nở Đài Loan

Đặc điểm cây na bở Đài Loan

Na bở có nguồn gốc ở Đài Loan, là giống na rất đặc biệt, chỉ có duy nhất ở Đài Loan.Không giống như các loại na khác, sau 2 năm trồng cây mới cho thu hoạch. Trung bình một quả có trọng lượng từ 1kg đến 1,5kg, mỗi năm ra 2 vụ. Khi na chín, phần thịt bên trong rất mềm, ngọt, thanh mát, mùi thơm rất đặc trưng. Vì na bở chứa nhiều Vitamin A, C nên có tác dụng cải thiện thị lực và chống lão hóa da rất hiệu quả. Mặt khác, na bở còn chứa hàm lượng magie và kali giúp bảo vệ tim mạch, chống mệt mỏi, đặc biệt tốt cho người già và phụ nữ có thai.

Giống cây na tím

Trên thị trường hiện nay đã quá quen thuộc với giống na cát, na dai,..cổ truyền. Mà giống na tím này đã dần bị quên lãng bởi màu sắc của nó khác lạ so với những giống na khác. Trước kia thì giống na tím này đã từng xuất hiện trên thị trường nhưng dần nó bị mai một đi. Chỉ đến khi các nhà khoa học bảo tồn giống na đem về nhân giống để phục hồi lại nguồn gen quý hiếm thì nó mới được khai quật lại. Ngày nay giống na tím này dần được nhân rộng và đã xuất hiện trên thị trường nội địa.

Các giống Mãng cầu (na) Cây na tím
Các giống Mãng cầu (na) Cây na tím

Đặc điểm của giống cây na tím

Cây na tím là loại thân gỗ có chiều cao trung bình khoảng 3-3,5m. Khả năng sinh trưởng tốt nên tán cây khá rộng và xum xuê. Na tím có thân khác thường với những giống na khác, cây màu thẫm hơn và cành giòn hơn.

Lá của cây na tím to và dài hơn na thường, màu xanh đậm, phiến là dài hơn.

Hoa có màu trắng như hoa nhài khá đẹp.

Quả của nó thường xuất hiện vào đầu hè và chín sau 2 tháng. Lúc mới ra quả có màu xanh dần dần trưởng thành có màu tím. Càng lớn màu tím càng đậm, vỏ của quả na tím khá dày, nhiều cùi, mùi vị thơm và ngọt không kém hơn so với những giống na khác.

Giống na tím này cho năng suất khá cao, cây ít sâu bệnh và cho thu hoạch đều các năm. Có lẽ bởi màu sắc bắt mắt của nó nên nó có giá bán cao hơn trên thị trường so với những giống na thông thường khác. Vì vậy nó được các nhà vườn ưa chuộng trồng khá nhiều bởi nó mang lại giá trị kinh tế cao cho người nông dân. Giống na tím này đang được trú trọng và nhân giống để lan rộng khắp các vùng trên cả nước.

Giống cây Na Thái

Cây Na thái lan là giống na mới có khả năng sinh trưởng và phát triển tốt, cho năng suất cao, chất lượng tốt và có khả năng chịu sâu bệnh tốt, chịu úng chịu hạn cao.và phù hợp với khí hậu miền bắc nước ta.

Trọng lượng trái từ 0,5kg đến 1kg. Tỷ lệ hạt rất ít ( chiếm khoảng 20% đến 30% hạt so với giống na dai hiện có ở việt nam) Không chỉ quả to, mã đẹp mà na Thái còn được cả người bán và người mua hài lòng khi có vị thơm, ngọt đậm.

Các giống Mãng cầu (na) Cây na Thái
Các giống Mãng cầu (na) Cây na Thái

Cây Na Thái Lan – Na Thái không hạt (rất ít hạt) là một giống Na đặc sản được du nhập vào nước ta gần 10 năm nay và Vĩnh Long là địa phương đầu tiên đưa cây giống về trồng thực nghiệm. Đến nay qua kết quả thu được có thể nói cây na Thái Lan đã cho năng xuất và chất lượng rất cao ngoài mức mong đợi…

Na Thái chịu rét tương đối tốt. Mùa đông ngừng sinh trưởng, rụng hết lá mùa xuân ấm áp lại ra đợt lá mới, nhờ đó Na Thái không những trồng được ở miền Bắc mà còn ở Nam Trung Quốc, Đài Loan, Bắc Ấn Độ… Cây ra quả quanh năm khả năng kháng bệnh rất tốt, rất ổn định về năng xuất. Khi trồng ở những nơi có địa hình bằng phẳng và thoát nước kém bà con nên đắp ụ trồng nổi . Khi cây đã đậu trái bà con nên phun phòng bệnh rệp sáp và nấm rồi bọc quả để  bảo quản tránh sâu bệnh…

Cây Na Thái thích hợp trồng ở nhiều loại đất khác nhau. Na Thái ưa đất thoáng, không nên trồng ở đất thấp úng, Na Thái có thể được trồng ở đất cát sỏi, đất thịt, đất chua hay trung tính. Tuy nhiên, để có được sản lượng cao thì nên trồng na Thái trên đất dễ thoát nước, giàu dinh dưỡng. Có thể chú ý độ pH của đất : 5,5 – 6,5 (thích hợp nhất trên đất đồi hay đất rừng mới khai phá).

Na Thái chống úng kém nhưng chống hạn tốt. Ở đất cát ven biển hay ở đất cao hạn gặp mùa khô, rụng hết lá, khi mùa mưa trở lại vào tháng 4 – 5 lại ra lá, ra hoa. Những lứa đầu hoa rụng nhiều, sau đó khi bộ lá đã khỏe, quang hợp đủ thì trái đậu. Những lứa hoa cuối, vào tháng 7 – 8 cũng rụng nhiều. Cũng do nhịp độ sinh trưởng như vậy, trồng Na Thái không cần tưới. Tuy vậy, nếu có tưới, chăm bón thì mùa ra trái kéo dài hơn.

Giống cây Na Dai

Na dai là một loại cây ăn quả khá phổ biến và được ưa chuộng tại các tỉnh phía Bắc. Gần đây, loại quả này đã trở thành một mặt hàng có tiềm năng, mang lại giá trị kinh tế cao cho người dân Cây na cao cỡ 2–5 mét, lá mọc xen ở hai hàng; hoa xanh, quả tròn có nhiều múi (thực ra mỗi múi là một quả), hạt trắng có màu nâu sậm.

Các giống Mãng cầu (na) Cây na Dai
Các giống Mãng cầu (na) Cây na Dai

Na dai ưa đất thoáng, không nên trồng ở đất thấp úng. Tuy chịu được đất cát xấu nhưng chỉ phát huy được ưu điểm nếu đất nhiều màu v à không bón phân thì chóng già cỗi, nhiều hạt, ít thịt (cơm).

Na dai chống úng kém nhưng chống hạn tốt. Ở đất cát ven biển hay ở đất cao hạn gặp mùa khô, rụng hết lá, khi mùa mưa trở lại vào tháng 4 – 5 lại ra lá, ra hoa. Na tương đối chịu rét. Mùa đông ngừng sinh trưởng, rụng hết lá mùa xuân ấm áp lại ra đợt lá mới.

Cách nhân giống mãng cầu – na

Nhân giống bằng hạt: do hạt có vỏ cứng bao quanh nên có thể bảo quản được 2 – 3 năm. Xử lý hạt bằng cách: xóc hạt với cát cho sứt vỏ, hoặc xử lý axit sunfuric, ngâm nước nóng 55 – 600C trong 15 – 20 phút, hạt có thể nảy mầm sau 2 tuần lễ. Trồng từ hạt sau 2 – 3 năm cây có thể cho trái.

Nhân giống vô tính bằng biện pháp ghép cành: Trước hết phải chọn những cây mẹ có những đặc tính ưu việt như: trái to ít hạt, hạt nhỏ, độ đường cao, dễ vận chuyển (múi dính thành một khối). Mãng cầu (na) chỉ có thể ghép tốt trên 2 gốc ghép là Mãng cầu (na) và nê (có người gọi là bình bát vì trái giống bình bát) nhưng hạt nê khó kiếm, vậy tốt nhất là dùng gốc ghép Na Thái. Có thể ghép áp, ghép cành hay ghép mắt. Gốc ghép phải 1 – 2 tuổi. Cành ghép là cành đã hóa gỗ đường kính 1 cm trở lên lấy ở đoạn cành lá đã rụng hết. Cắt dài 12 cm, có thể ghép nêm vào cành gốc ghép, cũng có thể cắt ngọn gốc ghép rồi cắt vạt gốc ghép và cành ghép sao cho áp vào nhau vừa vặn. Vết cắt dài khoảng 5 – 6 cm.

Kỹ thuật trông và chăm sóc Mãng cầu (na)

Chọn đất trồng Mãng cầu (na)

Cây na (Mãng Cầu) thích hợp trồng ở nhiều loại đất khác nhau. Mãng cầu (na) có thể được trồng ở đất cát sỏi, đất thịt, đất chua hay trung tính. Tuy nhiên, để có được sản lượng cao thì nên trồng Mãng cầu (na) trên đất dễ thoát nước, giàu dinh dưỡng. Có thể chú ý độ pH của đất : 5,5 – 6,5 (thích hợp trên đất phù sa hay đất rừng mới khai phá).

Chuẩn bị đất trồng cây Mãng cầu (na)

Hố trồng cây Mãng cầu (na) cần được đào rộng và sâu khoảng 50cm. Trước khi trồng Mãng cầu (na), bà con cần bón lót vào hố khoảng 15 – 20 kg phân chuồng, 0,5 kg lân cộng thêm 0,2 kg kali rồi trộn đều chúng với đất mặn.

Khoảng cách trồng cây Mãng cầu (na): 3 x 3m hay 3 x 4m. Có thể tiến hành trồng xen vào chỗ trống trong vườn đã có các cây ăn quả lâu năm.

Thời vụ trồng thích hợp

Có thể trồng cây Mãng cầu (na): quanh năm nhưng để đạt được năng suất cao nhất cần trồng vào đầu mùa Xuân và có thể kéo dài đến tháng 8, 9.

Ở miền Bắc, nếu trồng vào mùa xuân thì khoảng tháng 2 và tháng 3. Nếu vào mùa thu sẽ trồng vào tháng 8 và tháng 9. Còn ở miền Nam thường được trồng vào đầu mùa mưa là tháng 4 và tháng 5.

Nhất thiết phải tưới đẫm nước khi vừa trồng, dù là cây ương trong bầu, hay cây đánh đi trồng cho đến khi cây xanh trở lại, phải tưới nếu nắng hạn. Sau này khi cây đã ra trái, tưới bổ sung khi gặp trời hạn cũng có lợi.

Cách bón phân

Tuỳ theo độ tuổi của cây Mãng cầu (na) mà tiến hành lượng phân bón cho phù hợp, lượng phân bón cho cây Mãng cầu (na) trong 01 năm là:

– Với cây từ 1- 4 năm tuổi: 15-20kg phân chuồng, 0,7kg phân đạm, 0,4kg phân lân và 0,3kg kali.

– Với cây từ 5- 8 năm tuổi: 20-25kg phân chuồng, 1,5kg phân đạm, 0,7kg phân lân và 0,6kg kali.

– Với cây trên 8 năm tuổi: 30-40kg phân chuồng, 1,7kg phân đạm, 0,8kg phân lân và 0,8kg kali.

Tiến hành bón phân vào các thời kỳ: khi cây đón hoa vào tháng 2-3, thời kỳ nuôi cành nuôi quả vào tháng 6-7, bón thúc và vun gốc vào tháng 10-11.

Sâu bệnh trên cây na và cách phòng trừ

Na có sức đề kháng cao, ít sâu bệnh tuy nhiên nếu vườn ít chăm sóc thì dễ bị rệp sáp.

Rệp sáp màu trắng và các tua trắng xung quanh bám vào dưới mặt lá khi cây chưa ra quả. Khi cây có quả thì bám vào kẽ giữa hai múi lúc quả non đến khi chín. Làm quả nhạt, mất vẻ đẹp, khó bán.

Phòng trị bệnh bằng thuốc Mipcin, Bi 58ND, Applaud, Supracid… vào cuối vụ sau khi thu hoạch quả. Nếu bệnh nặng thì xịt vào quả, lá, khi quả sắp chín thì không xịt nữa.

Quả thực, kỹ thuật trồng cây Na đơn giản nhờ vào khả năng sinh trưởng và phát triển tốt, cho năng suất cao, chất lượng tốt và có khả năng chịu sâu bệnh, chịu úng chịu hạn cao.

Không chỉ quả to, mã đẹp mà Na còn được cả người bán và người mua hài lòng vì có vị thơm, ngọt đậm. Trọng lượng trái từ 0,5kg đến 1kg. Tỷ lệ hạt rất ít so với giống Na dai hiện có ở Việt Nam nên hiện được trồng phổ biến ở nhiều nơi. Tuy nhiên để có năng suất cao, quả thơm ngon không sâu bệnh thì không phải ai cũng có thể biết cách. Dưới đây là cách trồng cây Na Thái cơ bản nhất cho những ai quan tâm tham khảo.

Thu hoạch Mãng cầu (na)

Na được thu làm nhiều đợt khi quả đã mở mắt và vỏ quả đã chuyển sang màu vàng xanh. Nên tiến hành hái quả còn một đoạn cuống và đợi khoảng vài ngày khi quả đã chín mềm là ăn được.

Thu hoạch mãng cầu - na
Thu hoạch mãng cầu – na

Khi hái quả cần lót lá tươi, lá chuối khô tránh xây sát, thâm, xấu mã. Khi thu hoạch cần vận chuyển luôn đến nơi tiêu thụ để tránh dập nát kể cả na Thái.

Do quá trình hô hấp mạnh làm trái cây chín nhanh ngoài ra quả chín còn thải ra etylen làm khí quay trở lại kích thích quả mau chín hơn. Tốt nhất để bảo quản quả chín là dùng nhiệt độ thấp, nếu quá thấp làm cho quả bị tổn thương lạnh: thâm đen, nhũn ra với Na nhiệt độ bảo quản phù hợp 13oC.

Ở miền Bắc, mùa na thường chín vào khoảng tháng 6 đến tháng 9. Còn ở miền Nam thì na được thu hoạch sớm sơn so với miền Bắc.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Loading...